Grönland Maden Kaynakları Bakanı Naaja Nathanielsen, Euronews’e verdiği röportajda, ABD Başkanı Donald Trump’ın olası bir anlaşma için çerçevenin hazır olduğu iddiasına rağmen, hükümetinin Washington’un Grönland’a yönelik somut taleplerini hâlâ netleştiremediğini açıkladı. Nathanielsen, “Amerika’nın somut çıkarlarının ne olduğuna ilişkin hâlâ netlik sağlamamız gerekiyor. Gerçekten henüz hiçbir şey duymadık” dedi. Bu açıklama, Trump’ın Grönland’ın satın alınması teklifinden geri adım atmasının ardından, ABD, Grönland ve Danimarka arasında başlayan müzakerelerin belirsizliğini ortaya koyuyor.
Nathanielsen, müzakerelerde iki ayrı hattın izlenmesi gerektiğini belirtti: ilkinin Yüksek Kuzey’de daha güçlü bir NATO varlığıyla Grönland’ın savunmasını güçlendirmeye odaklanması, ikincisinin ise ABD ile ticari ve ekonomik işbirliğini artırması. Ancak, bu iki hattın birbirinden kesinlikle ayrı tutulması gerektiği uyarısında bulundu. “Herhangi bir savunma anlaşmasını madenlerimize erişimle ilişkilendirmek istemiyorum” diyen Bakan, Grönland’ın kritik hammaddeler açısından zengin olmasına rağmen, bunların çıkarılmasının karmaşık ve pahalı olduğunu, kısa vadede sınırlı getiri sunduğunu vurguladı.
Grönland’ın “kurallara dayalı” bir ülke olarak ABD’ye madenlere münhasır erişim tanıyamayacağını ifade eden Nathanielsen, ticari ilişkiyi derinleştirme ve madencilik sektörünün geliştirilmesinde işbirliği yapma isteği olduğunu belirtti. Ayrıca, hükümetinin Danimarka ile ABD arasında 1951 tarihli savunma paktını yeniden açmaya hazır olduğunu, bu anlaşmanın güncellenmesiyle bir sorunları olmadığını, ancak egemenlik ve sınır bütünlüğünden taviz vermeyeceklerini açıkladı. 1951 anlaşması, adada onlarca askeri üssün kurulmasına yol açmış, ancak bugün sadece Pituffik Uzay Üssü aktif durumda.
Bakan, Grönland’ın topraklarının bazı bölgeleri üzerinde ABD’ye egemenlik vermeyi düşünüp düşünmeyeceklerine dair yorum yapmaktan kaçınırken, önce Trump yönetiminden somut öneriler almaları gerektiğini söyledi. Son haftalarda Grönland’ın jeopolitik bir fırtınanın merkezine sürüklenmesi, Trump’ın adayı güç kullanarak alma ihtimalini dışlamaması ve ticaret savaşı tehditleriyle bağlantılı. Nathanielsen, bu gelişmelerin Grönland toplumunda adaletsizlik hissi yarattığını belirtti: “İnsanlar şu anda yaşananların adaletsiz olduğunu düşünüyor ve bir müttefikin bize böyle davranmasını kavramakta zorlanıyor.”
Avrupa’da Fransa, Almanya ve İsveç gibi NATO ülkelerinin, Grönland’ı savunma hazırlığını göstermek için ortak tatbikatlara asker göndermesine rağmen, Nathanielsen, “Avrupa’da geçmişe yaslanan çokça temenni var; oysa dünya düzeni değişiyor” diyerek mevcut durumu eleştirdi. Grönland’ın ilhakının uluslararası hukukun ihlali anlamına geleceğini vurgulayarak, “Gelecekte Grönland bir şekilde söz konusu olursa, bütün Batı dünyası da söz konusu olur” dedi. Tam röportaj, Pazartesi günü Euronews’te yayınlanacak.
Kaynak: Euronews